Onderwijs aan nieuwkomersleerlingen

Scholen in Nederland en Vlaanderen krijgen elk jaar te maken met anderstalige nieuwkomers die in het onderwijs instromen. Leerlingen tussen 12 en 18 jaar komen in Nederland en Vlaanderen in principe eerst terecht in specifieke klassen voor nieuwkomers. In Vlaanderen worden ze opgevangen in het ‘Onthaalonderwijs voor anderstalige nieuwkomers’ (OKAN) en in Nederland in een ‘Internationale Schakelklas’ (ISK).

Na gemiddeld een tot twee jaar stromen deze leerlingen door naar vervolgonderwijs. Die overstap brengt heel wat uitdagingen met zich mee. Het is dan ook de taak van zowel het nieuwkomers- als het vervolgonderwijs om leerlingen zo goed mogelijk op die stap voor te bereiden en hen ook daarna te blijven begeleiden.

Het Algemeen Secretariaat van de Taalunie heeft, samen met een groep deskundigen, een zestal aanbevelingen geformuleerd om de doorstroom van nieuwkomersleerlingen naar het vervolgonderwijs zo soepel mogelijk te laten verlopen. De aanbevelingen zijn onder andere gebaseerd op ervaringen uit de praktijk, die via schoolbezoeken zijn verzameld. We doen de volgende aanbevelingen:

  • zorg voor gedeelde verantwoordelijkheid en tweerichtingsverkeer;
  • zet in op ontwikkelingsgerichte beeldvorming en doorlopende monitoring;
  • veranker de criteria voor een warme overdracht;
  • bied maatwerk in het vervolgonderwijs;
  • professionaliseer elke leraar op het gebied van tweedetaalverwerving en taalontwikkelend lesgeven;
  • zet in op meer onderzoek naar en ondersteuning voor nieuwkomers in het vervolgonderwijs.

De achtergrond bij deze aanbevelingen is terug te vinden in onze publicatie ‘OKAN/ISK en daarna’ die hieronder te downloaden is. Op heel wat scholen in Nederland en Vlaanderen krijgt een goede doorstroom en verdere ondersteuning van nieuwkomersleerlingen al aandacht. Die goede praktijkvoorbeelden delen we ook in de publicatie. We hopen hiermee beleidsmakers, scholen, begeleiders en andere betrokkenen te kunnen adviseren en inspireren en uitwisseling tot stand te brengen.

Luistertip: Tussen talen

Hoe is het om als jongere opnieuw te beginnen in een land waarvan je de taal niet spreekt? In de podcast Tussen talen vertellen jonge nieuwkomers die in Nederland of Vlaanderen aankwamen zonder een woord Nederlands te verstaan over hun ervaringen. Ze delen verhalen over hun herkomst, hun eerste stappen in een onbekende omgeving, hun dromen voor de toekomst en de rol die het Nederlands daarin ging spelen. De podcast biedt een persoonlijk perspectief op de ervaringen van nieuwkomers in en rond het onderwijs.

De podcast is te beluisteren via Spotify en Apple Podcasts:

Spotify

Apple Podcasts