Luistertaal

Luistertaal is een laagdrempelige manier van meertalige communicatie, die ook grensverkeer en samenwerking tussen naburige Europese regio's en landen kan bevorderen. Bij het gebruik van luistertaal blijven gesprekspartners elk hun eigen taal spreken, maar ze verstaan de taal van de ander wel. Tijdens het Taalcongres in het Vlaams Parlement in 2015 vroeg de Interparlementaire Commissie hierop in te zetten.

Luistertaal-etalage

In januari 2021 verschijnt er opnieuw een publicatie over Luistertaal, die in opdracht van de Taalunie wordt geschreven. De titel luidt: ‘Luistertaal-etalage: een inventarisatie van projecten, onderzoeken en samenwerkingsverbanden.’

De volgende overkoepelende vraag staat centraal in de publicatie:

Welke (inter)nationale lopende of opstartende projecten, samenwerkingen en onderzoeken zijn er bekend waar Luistertaal c.q. receptieve meertaligheid deel van uitmaakt of deel van kan uitmaken?

De focus ligt op projecten in het onderwijsdomein (basisonderwijs, voortgezet onderwijs, beroepsonderwijs, hoger onderwijs) en op bestuurstaal. Andere domeinen en sectoren en losse praktijkvoorbeelden van Luistertaal worden ook belicht. Aan de hand van de inventarisatie wil de Taalunie onder meer graag verkennen op welke projecten zij met proefprojecten kan aansluiten.

Heeft u momenteel een (internationaal of lokaal) voorbeeld van een project, samenwerkingsverband of onderzoek waarin Luistertaal / receptieve meertaligheid en receptieve vaardigheden een rol (kunnen) spelen, of heeft u een ander praktijkvoorbeeld van min of meer het spontaan gebruik van Luistertaal, zonder dat er een geheel project aan is gewijd? Stuur dan een e-mail naar Mieke Smits, senior beleidsmedewerker en dossierhouder Luistertaal bij de Taalunie.

Wilt u graag op de hoogte gehouden worden van de lancering van de publicatie? Stuur dan een e-mail naar communicatie@taalunie.org.

Heidi de Ruiter
Heidi de Ruiter

Een voorbeeld uit de praktijk: Euregio Rijn-Waal

Heidi de Ruiter, senior beleidsmedewerker en woordvoerder bij Euregio Rijn-Waal te Kleef licht toe hoe Luistertaal Nederlands-Duits in deze meertalige organisatie succesvol wordt toegepast en waarom het voor anderen de moeite waard kan zijn om Luistertaal een keer uit te proberen in een meertalig gesprek.

Onderzoek naar Luistertaal

Samen met verschillende onderzoekers doet de Taalunie onderzoek naar luistertaal of lingua receptiva. De Taalunie wil het concept 'luistertaal' nader beschrijven, invullen en concretiseren, zodat het in de praktijk meer kan worden gebruikt. Het onderzoek is gepubliceerd in januari 2020.

Informatiefiches rapport 'Het gebruik van luistertaal in de praktijk'

Van het onderzoeksrapport zijn korte samenvattingen gemaakt in de vorm van informatiefiches (factsheets) waarin ook de belangrijkste aanbevelingen zijn opgenomen. De informatiefiches zijn beschikbaar in het Nederlands, Frans, Duits, Engels, Nedersaksisch, Fries en Limburgs. 

Positionpaper over Luistertaal

De Taalunie schreef ook samen met de onderzoekers een positionpaper over luistertaal bij de nieuwe Vaardighedenagenda die de Europese Commissie in 2016 presenteerde. Dit positionpaper is beschikbaar in het Nederlands, Duits, Frans en Engels en kan nog steeds door geïnteresseerden worden ondertekend.

Lobbyen voor luistertaal in EU

Meertaligheid staat hoog in het vaandel van de Europese Commissie. Luistertaal is een vaardigheid die de meertalige communicatie kan bevorderen. Hoe meer mensen en of organisaties zich achter luistertaal scharen, des te beter kan er in Brussel gelobbyd worden voor luistertaal. Al diverse organisaties hebben het postitionpaper over luistertaal ondertekend.

Indien u het positionpaper mee wenst te onderschrijven, dan kunt u mailen naar Mieke Smits, msmits@taalunie.org 
Wenn Sie möchten das Positionspapier zu unterstützen, schreiben Sie bitte an Mieke Smits, msmits@taalunie.org
Si vous souhaitez approuver l’exposé de position, s’il vous plaît envoyer Mieke Smits, msmits@taalunie.org
If you would like to endorse the position paper, please mail Mieke Smits, msmits@taalunie.org